Tham dự và chủ trì chương trình theo kế hoạch có đồng chí Trần Thanh Nga – Phó Chủ tịch UBND phường Yên Sở; lãnh đạo Phòng Văn hóa – Xã hội; cán bộ phụ trách các lĩnh vực y tế, an toàn thực phẩm, giáo dục; đại diện Trạm Y tế phường; thành viên Ban Chỉ đạo công tác an toàn thực phẩm và Đoàn kiểm tra liên ngành bảo đảm an toàn thực phẩm phường Yên Sở. Báo cáo viên của chương trình là Thạc sĩ Lê Thị Hằng – Trưởng phòng Giám sát ngộ độc thực phẩm và thông tin truyền thông, Chi cục Vệ sinh an toàn thực phẩm thành phố Hà Nội. Chương trình còn có sự tham gia của cán bộ quản lý, kế toán, nhân viên y tế, cán bộ phụ trách bán trú của các cơ sở giáo dục có tổ chức bữa ăn bán trú; đội ngũ nhân viên trực tiếp sơ chế, chế biến, chia thức ăn tại các bếp ăn trường học và đại diện các đơn vị cung cấp dịch vụ tổ chức bữa ăn trên địa bàn phường. Việc tập huấn đúng đối tượng trực tiếp thực hiện nhiệm vụ được đặc biệt nhấn mạnh nhằm bảo đảm kiến thức không chỉ dừng lại ở văn bản mà được chuyển hóa thành những thao tác đúng trong từng bữa ăn hằng ngày.




(Các đại biểu, cán bộ quản lý, nhân viên y tế, nhân viên nuôi dưỡng và đại diện các đơn vị cung cấp dịch vụ tham dự chương trình tập huấn tại Trường THCS Chu Văn An)
Một trong những nội dung trọng tâm của buổi tập huấn là cập nhật các yêu cầu quản lý, làm rõ trách nhiệm của từng chủ thể trong tổ chức bữa ăn bán trú. Phần trình bày do Phòng Văn hóa – Xã hội thực hiện nhấn mạnh một thông điệp xuyên suốt: quản lý an toàn thực phẩm trường học không chỉ là quản lý “cái bếp”, mà phải kiểm soát toàn bộ chuỗi bữa ăn; hồ sơ phải khớp với thực tế; mỗi khâu phải có người chịu trách nhiệm và mọi bất thường khi phát hiện đều phải được xử lý kịp thời, có hậu kiểm.
Qua nội dung trình bày của đồng chí Nguyễn Thị Thanh Hòa – Trưởng phòng Văn hóa – Xã hội, trách nhiệm của Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng phụ trách, kế toán, nhân viên y tế, đơn vị cung cấp và nhân viên trực tiếp chế biến được xác định cụ thể gắn với từng điểm kiểm chứng trong thực tế. Tinh thần “rõ người – rõ việc – rõ trách nhiệm” được đặt ra như một yêu cầu quan trọng để không xuất hiện “khoảng trống trách nhiệm” ở bất kỳ công đoạn nào.
(Đồng chí Nguyễn Thị Thanh Hòa – Trưởng phòng Văn hóa – Xã hội phường Yên Sở trình bày nội dung cập nhật yêu cầu quản lý, trách nhiệm của các chủ thể trong tổ chức bữa ăn bán trú)
Không chỉ cập nhật quy định, chương trình dành nhiều thời lượng cho những nội dung rất gần với thực tế bếp ăn trường học: kiểm soát nguồn gốc nguyên liệu; giao nhận và cân kiểm thực phẩm; bảo quản; sơ chế, chế biến, chia suất; phòng chống nhiễm chéo giữa thực phẩm sống và chín; vệ sinh cá nhân, dụng cụ và khu vực bếp. Thạc sĩ Lê Thị Hằng – Trưởng phòng Giám sát ngộ độc thực phẩm và thông tin truyền thông, Chi cục Vệ sinh an toàn thực phẩm thành phố Hà Nội hướng dẫn thực hiện kiểm thực 3 bước, lưu mẫu thức ăn, ghi chép sổ sách, hoàn thiện hồ sơ an toàn thực phẩm và xử lý tình huống khi phát hiện nguyên liệu, thực phẩm không đạt yêu cầu. Các lỗi dễ phát sinh trong thực tế cũng được phân tích cụ thể, từ việc ký nhận thực phẩm nhưng chưa cân kiểm, hồ sơ chưa thống nhất với nguồn hàng thực tế, dụng cụ sống – chín sử dụng lẫn, đến việc chia suất theo cảm tính, kiểm thực và lưu mẫu mang tính hình thức. Đi cùng mỗi tồn tại là những biện pháp khắc phục rõ ràng, nhấn mạnh nguyên tắc “kiểm trước – ký sau”, kiểm tra đồng thời hồ sơ và thao tác thực tế, kiểm soát định lượng suất ăn và theo dõi phản hồi của học sinh sau mỗi bữa ăn.
Đặc biệt, nội dung tập huấn dành sự quan tâm lớn cho chất lượng thực tế của từng suất ăn. Một bữa ăn bán trú an toàn không chỉ cần đủ hồ sơ, đúng quy trình mà còn phải bảo đảm định lượng, chất lượng món ăn và phù hợp với lứa tuổi học sinh. Việc sử dụng dụng cụ chia định lượng, cân kiểm ngẫu nhiên, theo dõi tỷ lệ ăn và lắng nghe phản hồi của học sinh được xác định là những dữ liệu cần thiết để đánh giá bữa ăn một cách thực chất.
(Thạc sĩ Lê Thị Hằng – Trưởng phòng Giám sát ngộ độc thực phẩm và thông tin truyền thông, Chi cục Vệ sinh an toàn thực phẩm thành phố Hà Nội trao đổi những kiến thức, kỹ năng thực hành bảo đảm an toàn thực phẩm tại bếp ăn trường học)
(Các đại biểu tập trung theo dõi, trao đổi và chia sẻ những khó khăn, vướng mắc trong quá trình tổ chức bữa ăn bán trú tại đơn vị)
Từ thực tiễn công tác kiểm tra, giám sát tại phường Yên Sở, nội dung tập huấn cũng chỉ ra yêu cầu kiểm tra theo hướng “từ hồ sơ đến thao tác; từ nguồn hàng đến suất ăn”. Riêng tại Trường THCS Chu Văn An, hoạt động giám sát bữa ăn bán trú đã được triển khai theo chuỗi từ tiếp nhận, sơ chế, chế biến đến chia suất và phục vụ; chất lượng món ăn, khẩu phần và phản hồi thực tế của học sinh được coi là những yếu tố cần theo dõi thường xuyên, thay vì chỉ dừng lại ở yêu cầu “đủ suất, đúng giờ”.
Một nội dung quan trọng khác là phòng ngừa, phát hiện và xử trí ban đầu khi nghi ngờ ngộ độc thực phẩm. Các cơ sở được hướng dẫn xác định rõ đầu mối báo cáo, bảo toàn mẫu và chứng từ khi cần thiết, chủ động xử lý ngay khi xuất hiện nguy cơ, tuyệt đối không chờ đợi hoặc tự xử lý nội bộ khi có dấu hiệu bất thường.
Sau tập huấn, các trường và đơn vị cung cấp được đề nghị rà soát lại toàn bộ hệ thống tổ chức bữa ăn bán trú: từ phân công trách nhiệm, hồ sơ nhà cung cấp, khu giao nhận, kho bảo quản, khu sơ chế – chế biến – chia suất, dụng cụ sống – chín, kiểm thực 3 bước, lưu mẫu đến việc công khai thông tin và cập nhật trên hệ thống số. Đồng thời, mỗi đơn vị cần tổ chức tự kiểm tra toàn diện, xác định rõ những tồn tại, người chịu trách nhiệm và thời hạn khắc phục.
Chương trình tập huấn tại Trường THCS Chu Văn An không chỉ cung cấp thêm kiến thức chuyên môn mà còn một lần nữa nhấn mạnh trách nhiệm của tất cả các lực lượng tham gia vào bữa ăn học đường. Đằng sau một suất cơm đến tay học sinh là cả một chuỗi công việc cần được thực hiện bằng sự cẩn trọng, trung thực và trách nhiệm – từ nguồn thực phẩm đầu vào đến khâu chế biến, chia suất và phục vụ.
Bởi sự an toàn của học sinh không được phép có bất kỳ sự chủ quan nào. Khi mỗi khâu đều được kiểm soát thực chất, mỗi người đều hiểu rõ trách nhiệm của mình và mọi quy trình được thực hiện nghiêm túc hằng ngày, những bữa ăn bán trú mới thực sự trở thành khoảng thời gian để học sinh được chăm sóc, được tiếp thêm năng lượng và để cha mẹ thêm một phần an tâm khi gửi gắm con em mình tới trường.