Khám Phá Sự Duyên Dáng Của Tiếng Việt Qua Biện Pháp Tu Từ Chơi Chữ

Thứ hai, 5/10/2026, 14:33 , Lượt đọc : 96 Chia sẻ tin bài

Trong hành trình học Ngữ văn, có những bài học giúp học sinh cảm nhận vẻ đẹp của một tác phẩm; cũng có những giờ học đưa các em đến gần hơn với sự phong phú, linh hoạt và đầy sức sáng tạo của tiếng Việt. Tiết Thực hành tiếng Việt “Biện pháp tu từ chơi chữ” do cô giáo Đỗ Thị Minh Huệ thực hiện tại lớp 9A15, Trường THCS Chu Văn An – phường Yên Sở là một giờ học như thế.

Chơi chữ là cách vận dụng đặc điểm về âm, nghĩa và mối quan hệ giữa các từ ngữ để tạo nên những cách diễn đạt độc đáo, bất ngờ, giàu sức gợi. Qua sự dẫn dắt của cô giáo Đỗ Thị Minh Huệ, học sinh lớp 9A15 từng bước nhận diện những dấu hiệu của biện pháp chơi chữ, phân tích cách sử dụng từ ngữ và khám phá hiệu quả biểu đạt ẩn sau mỗi cách nói tưởng chừng rất quen thuộc.

Trong tiết học, kiến thức không dừng lại ở việc ghi nhớ một khái niệm hay gọi đúng tên biện pháp tu từ. Điều quan trọng hơn là học sinh hiểu được vì sao một cách kết hợp từ ngữ lại có thể tạo nên sự dí dỏm, hài hước, sâu sắc hoặc làm nổi bật thông điệp mà người viết muốn gửi gắm. Mỗi ngữ liệu vì thế trở thành một “mật mã” nhỏ để các em quan sát, suy luận và tìm ra vẻ đẹp của ngôn từ.

(Cô giáo Đỗ Thị Minh Huệ dẫn dắt học sinh lớp 9A15 khám phá kiến thức về biện pháp tu từ chơi chữ trong tiết Thực hành tiếng Việt)

Không khí lớp học trở nên sinh động khi học sinh được trao đổi, trình bày cách hiểu và lắng nghe những cách lí giải khác nhau. Có những cách chơi chữ tạo nên tiếng cười nhẹ nhàng; có những cách dùng từ khiến người đọc bất ngờ; cũng có những trường hợp để lại dư âm sâu sắc bởi ý nghĩa được gửi gắm sau lớp vỏ ngôn từ. Qua đó, các em nhận ra rằng tiếng Việt không chỉ chính xác, giàu hình ảnh mà còn vô cùng duyên dáng và tinh tế.

Bên cạnh việc nhận diện và phân tích, tiết học còn hướng học sinh tới khả năng vận dụng kiến thức vào giao tiếp và tạo lập văn bản. Khi biết lựa chọn từ ngữ phù hợp, các em có thể diễn đạt suy nghĩ một cách sinh động, hấp dẫn hơn; đồng thời hiểu rằng chơi chữ chỉ thực sự có giá trị khi được sử dụng đúng hoàn cảnh, đúng đối tượng và hướng tới hiệu quả giao tiếp tích cực.

Thông qua hoạt động thực hành, học sinh lớp 9A15 tiếp tục được rèn luyện năng lực đọc hiểu, tư duy ngôn ngữ, khả năng diễn đạt và trình bày quan điểm. Mỗi câu trả lời, mỗi phát hiện dù nhỏ đều cho thấy sự chủ động của học sinh trong quá trình chiếm lĩnh kiến thức và khám phá những điều thú vị của tiếng mẹ đẻ.

Phía sau một giờ học tự nhiên, gần gũi là sự chuẩn bị chu đáo và cách tổ chức linh hoạt của người giáo viên. Cô giáo Đỗ Thị Minh Huệ không chỉ giúp học sinh nắm vững kiến thức mà còn khơi gợi ở các em sự tò mò, niềm hứng thú và ý thức trân trọng vẻ đẹp của tiếng Việt.

Tiết học “Biện pháp tu từ chơi chữ” tại lớp 9A15 đã góp thêm một dấu ấn đẹp trong hoạt động chuyên môn của Tổ Ngữ văn Trường THCS Chu Văn An – phường Yên Sở. Từ những cách dùng từ hóm hỉnh, bất ngờ và giàu ý nghĩa, học sinh không chỉ hiểu thêm một biện pháp tu từ mà còn cảm nhận sâu sắc hơn sức sống của ngôn ngữ dân tộc – thứ ngôn ngữ luôn gần gũi trong đời sống nhưng vẫn chứa đựng biết bao điều mới mẻ để khám phá.

Tác giả: Vũ Hải Yến
Người đăng tin: Quản trị hệ thống
Nguồn tin: THCS Chu Văn An

Tin cùng chuyên mục

Tổ Tiếng Anh – Chia Sẻ Chuyên Môn, Cùng Nhau Nâng Cao Chất Lượng Dạy Học
5/10/2026HĐ chuyên mônVới tinh thần đổi mới, chia sẻ và cùng phát triển, Tổ Tiếng Anh Trường THCS Chu Văn An - phường Yên Sở đã tổ chức buổi sinh hoạt chuyên môn nhằm trao đổi, rút kinh nghiệm sau các tiết hội giảng, đồng thời thống nhất một số nội dung chuyên môn quan trọng trong thời gian tới.
Từ Kiến Thức Đến Giao Tiếp – Học Tiếng Anh Qua Những Trải Nghiệm Gần Gũi
5/10/2026HĐ chuyên mônTrong hành trình đổi mới dạy học tiếng Anh, việc đưa kiến thức ngôn ngữ đến gần hơn với cuộc sống của học sinh là một trong những yếu tố quan trọng để tạo hứng thú và nâng cao hiệu quả học tập. Trong tiết Unit 2: Teenagers – Lesson 2: A Closer Look 1, thầy giáo Nguyễn Giáp Liên Tâm và học sinh lớp 8A10 đã cùng nhau tạo nên một giờ học sôi nổi, trong đó từ vựng và phát âm được khám phá, luyện tập thông qua những tình huống gần gũi với cuộc sống của lứa tuổi thiếu niên.
Từ Những Điều Gần Gũi Đến Khả Năng Giao Tiếp – Học Tiếng Anh Qua Chủ Đề “My Friends”
5/10/2026HĐ chuyên mônTrong hành trình khám phá tiếng Anh, những chủ đề gần gũi với cuộc sống luôn là cầu nối tự nhiên giúp học sinh dễ dàng tiếp cận, ghi nhớ và từng bước sử dụng ngôn ngữ. Khi bài học bắt đầu từ những điều quen thuộc như một người bạn, một chuyến đi chơi hay những đặc điểm ngoại hình gần gũi, tiếng Anh không còn chỉ là những từ vựng và cấu trúc nằm trên trang sách mà trở thành phương tiện để học sinh quan sát, chia sẻ và giao tiếp.
Sinh Hoạt Chuyên Môn Tổ Ngữ Văn: Chia Sẻ Kinh Nghiệm, Thống Nhất Nhiệm Vụ, Nâng Cao Chất Lượng Dạy Học
5/10/2026HĐ chuyên mônChất lượng của mỗi giờ học được bồi đắp từ sự chuẩn bị tâm huyết của người giáo viên và những trao đổi chuyên môn cởi mở, trách nhiệm giữa các đồng nghiệp. Với tinh thần ấy, Tổ Ngữ văn Trường THCS Chu Văn An – phường Yên Sở đã tổ chức buổi sinh hoạt chuyên môn nhằm rút kinh nghiệm sau ba tiết hội giảng, thống nhất nội dung ôn tập và công tác chuẩn bị kiểm tra giữa học kì I. Đây cũng là dịp để các thành viên cùng rà soát, triển khai những nhiệm vụ trọng tâm trong tháng 10, hướng tới sự đồng bộ và hiệu quả trong hoạt động dạy học.
Khai Thác Bản Đồ – Hành Trình Khám Phá Tri Thức Trong Tiết Học Lịch Sử - Địa Lí Lớp 7a8
4/10/2026HĐ chuyên môn- Địa Lí Lớp 7a8 Trong dạy học môn Lịch sử - Địa lí, bản đồ không chỉ là phương tiện trực quan giúp học sinh xác định vị trí, mà còn là nguồn tri thức quan trọng để các em quan sát, phân tích và khám phá thế giới xung quanh.